Europese duingebieden worden bedreigd door intensief gebruik door recreanten,
areaalverlies door uitbreiding van bebouwing en degradatie en fragmentatie van
leefgebieden. De mobiliteit van het zand en de duinen is sterk verminderd door intensieve
kustbescherming, afname van het agrarische gebruik, de terugloop van het aantal wilde
dieren – vooral konijnen (Orytolagus cuniculus (L.)) – en door de zeespiegelstijging. Naast
deze factoren heeft ook de luchtvervuiling een sterke invloed op deze nutriëntenarme
ecosystemen. Met name de stikstof- en zwaveldepositie is sinds het midden van de
twintigste eeuw toegenomen. De depositiewaardes waren het hoogst rond 1970-1990 en
zijn sindsdien weer met 10-40 % afgenomen.

Impact of atmospheric nitrogen deposition on lichen-rich, coastal dune grasslands

Human activities profoundly influence our landscapes today. Changes in land use,
acidification, desiccation and eutrophication have resulted in a biodiversity crisis.
Knowledge on the relationship -or ‘match’- between a species and its environment is
needed to understand the impact of degradation and to derive sound possibilities for
restoring the original biodiversity.

Matching species to a changing landscape – Aquatic macroinvertebrates in a heterogeneous landscape

Past decades witnessed a strong decline of many songbirds that forage on or near the ground
in the Netherlands. Little is known about its direct causation but foraging conditions have
notably deteriorated. Ground-foraging songbirds prefer to forage on short vegetation as
it allows better accessibility to the ground. Nitrophilic grasses have expanded during the
last decades and now cover large expanses of former nutrient poor habitats. Tis has been
a result of acidifcation, N deposition and, until recently, strongly declined grazing by
Rabbit (Oryctolagus caniculus). Terefore, the amount of suitable short-grown habitat has
declined. And yet, localities exist where some of these songbirds still occur or, interestingly,
do not occur in spite of apparent suitable conditions for ground-foraging birds. One of
these species is the Northern Wheatear (Oenanthe oenanthe), the main character of this
thesis.

On the brink of extinction : Biology and conservation of Northern Wheatears in the Netherlands

Veengebieden worden beschouwd als een van de belangrijkste natuurlijke ecosystemen van de
aarde wegens hun kenmerkende biodiversiteit en hoog gewaardeerde ecosysteemdiensten. Een
essentieel kenmerk van levende hoogvenen is de vorming en opslag van veen. Hydrologische
processen en veenmossen spelen hierbij een cruciale rol. De aantasting van venen gaat echter
door als gevolg van ontginning, ontwatering, bosbouw, veenwinning, verhoogde atmosferische
depositie van stikstof en zwavel en klimaatverandering. Herstelmaatregelen worden uitgevoerd
in hoogveenrestanten nadat veenwinning of bosbouw is beëindigd. Deze maatregelen zijn
gericht op het vasthouden van regenwater, met als doel het regenereren van een zichzelf in
stand houdend hoogveenecosysteem en de instandhouding van levensvatbare populaties van
kenmerkende soorten.

Rehabilitation of aquatic invertebrate communities in raised bog landscapes

Herstel van vennen heeft positieve effecten op de ongewervelden die daar leven. Er zitten echter ook risico’s aan venherstel, zoals de opkomst van uitheemse soorten, te intensief beheer en zelfs de afgenomen verzurende depositie. Met de hulp van eigenschappen en overlevingsstrategieën van soorten worden zowel deze knelpunten, als ook de kansen van ecosysteemherstel in beeld […]

Identifying and crossing thresholds in managing moorland pool macroinvertebrates

Kalkgraslanden hebben een hoge biodiversiteit, maar de rijkdom aan insectensoorten gaat er al decennialang achteruit. Om te onderzoeken hoe dat kan en hoe kalkgraslanden beter te beheren zijn, bekeek biologe Toos van Noordwijk (Stichting Bargerveen & Radboud Universiteit Nijmegen) de gebieden ‘door de ogen’ van een grote groep insecten. Ze concludeert dat natuurbeheer om plantensoortenrijkdom […]

Through arthropod eyes – Gaining mechanistic understanding of calcareous grassland diversity